Today gold silver rate in India भारतीय संस्कृतीत सोन्याला केवळ एक धातू म्हणून नव्हे, तर समृद्धी आणि आर्थिक सुरक्षेचे प्रतीक मानले जाते. सण-उत्सव आणि लग्नसराईच्या काळात भारतात सोन्याच्या मागणीत मोठी वाढ होते. २ फेब्रुवारी २०२६ रोजी भारतीय बाजारपेठेत सोन्याच्या किमतींनी उच्चांक गाठला असून, ग्राहकांनी खरेदीपूर्वी सध्याचे बाजारभाव समजून घेणे आवश्यक आहे. जागतिक घडामोडी आणि देशांतर्गत मागणी यांमुळे सोन्याच्या दरात सातत्याने चढ-उतार पाहायला मिळत आहेत.
सोन्याचे आजचे बाजारभाव (२ फेब्रुवारी २०२६)
आज भारतीय बाजारपेठेत २४ कॅरेट शुद्ध सोन्याचा दर प्रति १० ग्रॅमसाठी १,२६,१५० रुपये इतका निश्चित करण्यात आला आहे. त्याचप्रमाणे, दागिन्यांसाठी प्रामुख्याने वापरल्या जाणाऱ्या २२ कॅरेट सोन्याची किंमत १,१५,५६० रुपये प्रति १० ग्रॅम नोंदवण्यात आली आहे. हे दर प्रमुख महानगरांमधील सरासरी किमतींवर आधारित आहेत. स्थानिक कर, जीएसटी आणि वाहतूक खर्च यामुळे विविध राज्यांमध्ये आणि शहरांमध्ये या किमतीत अल्प तफावत असू शकते, त्यामुळे स्थानिक पातळीवर दराची खात्री करणे गरजेचे आहे.
सोन्याची शुद्धता आणि कॅरेटमधील फरक
सोन्याची शुद्धता कॅरेटमध्ये मोजली जाते, ज्यामध्ये २४ कॅरेट सोनं हे १०० टक्के शुद्ध मानले जाते. अत्यंत मऊ असल्यामुळे २४ कॅरेट सोन्याचे दागिने बनवणे कठीण असते, परिणामी याचा वापर नाणी आणि लगडीच्या स्वरूपात गुंतवणुकीसाठी केला जातो. याउलट, २२ कॅरेट सोन्यात तांबे किंवा जस्त यांसारख्या धातूंचे मिश्रण करून त्याला मजबुती दिली जाते, ज्यामुळे ते दागिने घडवण्यासाठी योग्य ठरते. ग्राहकांनी त्यांच्या गरजेनुसार कॅरेटची निवड करणे तांत्रिकदृष्ट्या महत्त्वाचे आहे.
दर निश्चितीवर परिणाम करणारे प्रमुख घटक
सोन्याच्या किमती जागतिक आणि स्थानिक अशा दोन्ही घटकांवर अवलंबून असतात. आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेतील डॉलरचे मूल्य, जागतिक राजकीय स्थिती आणि केंद्रीय बँकांचा सुवर्ण साठा यांचा थेट परिणाम भारतीय बाजारपेठेवर होतो. जेव्हा अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत भारतीय रुपया कमकुवत होतो, तेव्हा सोन्याची आयात महाग होऊन देशांतर्गत किमती वाढतात. याव्यतिरिक्त, लग्नसराई आणि दिवाळीसारख्या सणांच्या काळात वाढलेली मागणी सोन्याच्या दरात वाढ करण्यास कारणीभूत ठरते.
सोने खरेदी करताना घ्यावयाची काळजी
कोणत्याही ग्राहकाने सोने खरेदी करताना खालील तांत्रिक गोष्टींची पूर्तता करणे आवश्यक आहे:
- हॉलमार्किंग: केवळ बीआयएस (BIS) हॉलमार्क असलेलेच सोने खरेदी करावे.
- पक्के बिल: बिलामध्ये सोन्याचे वजन, कॅरेट, मजुरी (Making Charges) आणि जीएसटीचा स्वतंत्र उल्लेख असावा.
- दरांची तुलना: वेगवेगळ्या ज्वेलर्सकडे मेकिंग चार्जेसमध्ये फरक असू शकतो, त्यामुळे तुलना करणे फायदेशीर ठरते.
- प्रमाणन: शुद्धतेबद्दल शंका असल्यास अधिकृत केंद्रावर त्याची तपासणी करून घ्यावी.
गुंतवणुकीचे आधुनिक पर्याय आणि फायदे
पारंपारिक भौतिक सोन्याव्यतिरिक्त, सध्या डिजिटल गोल्ड, सॉव्हरेन गोल्ड बाँड्स (SGB) आणि गोल्ड ईटीएफ (ETF) हे गुंतवणुकीचे उत्तम पर्याय उपलब्ध आहेत. सॉव्हरेन गोल्ड बाँड्समध्ये सुरक्षिततेसोबतच वार्षिक व्याजही मिळते, तर डिजिटल गोल्डमध्ये अल्प रकमेपासून गुंतवणूक करता येते. सोन्यातील गुंतवणूक ही महागाईविरुद्ध एक उत्तम संरक्षण कवच मानली जाते. संकटकाळात सोन्याची तरलता (Liquidity) अधिक असल्याने ते सहजपणे रोख रकमेत रूपांतरित करता येते, ज्यामुळे पोर्टफोलिओमध्ये सोन्याचा समावेश करणे फायदेशीर ठरते.
भविष्यातील अंदाज आणि तज्ज्ञांचे मत
बाजार तज्ज्ञांच्या मते, आगामी काळात जागतिक आर्थिक अस्थिरता आणि भू-राजकीय तणावामुळे सोन्याचे दर आणखी वाढण्याची शक्यता आहे. दीर्घकालीन गुंतवणुकीसाठी सोने हा नेहमीच एक सुरक्षित आणि चांगला परतावा देणारा पर्याय राहिला आहे. जरी अल्प कालावधीत किमतीत घसरण झाली, तरी दीर्घकाळात सोन्याचे मूल्य सातत्याने वाढत असल्याचे ऐतिहासिक कल दिसून येतो. त्यामुळे गुंतवणूकदारांनी त्यांच्या आर्थिक उद्दिष्टांचा विचार करून आणि तज्ज्ञांचा सल्ला घेऊन सोन्यामध्ये टप्प्याटप्प्याने गुंतवणूक करणे हिताचे ठरेल.
अस्वीकरण: या लेखात दिलेली माहिती २ फेब्रुवारी २०२६ च्या अंदाजित दरांवर आधारित आहे. सोन्याचे बाजार दर दररोज बदलत असतात. कोणत्याही प्रकारची गुंतवणूक करण्यापूर्वी अधिकृत बाजार दरांची शहानिशा करावी आणि आपल्या वित्तीय सल्लागाराशी चर्चा करावी.
